Rząd skierował do konsultacji społecznych projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy o transporcie drogowym (UC133), tworzącej podstawy prawne do programu pilotażowego dopuszczającego ruch pojazdów dłuższych i cięższych, niż określone w dotychczasowych warunkach technicznych, przewożących ładunki podzielne. Przypomnijmy w tym miejscu, że Polska jest jednym z nielicznych państw naszego regionu, w których wykorzystanie takich „nienormatywnych” pojazdów do przewozu podzielnych ładunków jest prawnie zakazane.
Zmiany prawa mają umożliwić wykorzystanie m.in.:
- pojazdów modułowych (EMS) o długości 25,25 m i ewentualnie zwiększonej dmc
- zespołów składających się z ciągnika samochodowego i naczepy o długości do 14,9 m
Dokładne parametry pojazdów, a także wykaz dróg, po których będą mogły się one poruszać w ramach programu pilotażowego, mają być określone w aktach wykonawczych (rozporządzeniach).
Pojazd uczestniczący w pilotażu będzie mógł poruszać się:
- bez zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego,
- bez ograniczeń w zakresie niepodzielności przewożonego ładunku,
- bez pilotowania,
- wyłącznie po drogach wskazanych w rozporządzeniu, a także na drogach prowadzących do miejsca rozładunku i załadunku – odcinku stanowiącym tzw. „ostatnią milę”.
Odcinek trasy stanowiący tzw. „ostatnią milę” nie będzie mógł być dłuższy niż 15 km. Ponadto przejazd uzależniony ma być od zawarcia umowy z zarządcą drogi oraz ponoszenia rocznej opłaty przeznaczonej na przebudowę, remonty i utrzymanie drogi oraz jej infrastruktury.
W ramach pilotażu zakazany ma być przewóz ładunków niebezpiecznych oraz innych, wskazanych w rozporządzeniu.
Warunkiem uczestnictwa w pilotażu ma być:
- prowadzenie działalności gospodarczej od co najmniej 6 miesięcy,
- niekaralność za naruszenia związane z przewozem nienormatywnym (w ostatnich 6 miesiącach poprzedzających złożenie wniosku),
- zgłoszenie pojazdu wraz z dokumentami homologacyjnymi i potwierdzającymi przejście badań technicznych,
- wskazanie tras, na jakich pojazd będzie wykorzystywany,
- uiszczenie opłaty w wysokości nie większej niż 8000 złotych rocznie za każdy pojazd
Organizatorem programu, a także prowadzącym badania w tym obszarze, ma być Instytut Badawczy Dróg i Mostów w Warszawie (IBDiM). Instytut będzie miał prawo żądać od przewoźnika danych geolokalizacyjnych pojazdu, a także danych dotyczących rzeczywistej masy pojazdu, nacisków osi i innych parametrów technicznych. Nie przedstawienie tych danych w terminie 7 dni skutkować ma zawieszeniem uczestnictwa w pilotażu.
Inne naruszenia skutkujące zawieszeniem lub cofnięciem uprawnienia do uczestnictwa w pilotażu to m.in. zjazd z trasy, przekroczenie parametrów, niewłaściwa konfiguracja, brak wyposażenia, przewóz przez nieprzeszkolonego kierowcę albo przewóz zakazanego ładunku.
Pilotaż ma trwać co najmniej 5 lat. Po zakończeniu programu minister właściwy do spraw transportu będzie mógł, na wniosek przedsiębiorcy i po uzyskaniu pozytywnej opinii IBDiM, indywidualnie zezwolić na dalszą eksploatację pojazdu bez zezwolenia na przejazd nienormatywny i bez pilotowania. Decyzja ministra określi m.in. okres ważności, trasy, parametry pojazdu, konfigurację, wyposażenie i oznakowanie.